13 marca Sejm wybrał sześć osób na sędziów Trybunału Konstytucyjnego. Zgodnie z Konstytucją w chwili wyboru przez Sejm wskazani stają się sędziami TK. Problem w tym, że jest jeszcze ustawa, która mówi wprost – sędziowie wybrani przez Sejm muszą złożyć ślubowanie przed prezydentem. Karol Nawrocki odebrał je od 2 z 6 wybranych. Czterem osobom odmawia możliwości złożenia ślubowania. Bo ma wątpliwości w związku z tym, jak sędziów wybierano.

Politycy PiS ale i sama Kancelaria Prezydenta ślubowanie w Sejmie określają jako farsę. Co ciekawe także dwaj sędziowie, którzy złożyli ślubowanie przed Karolem Nawrockim, znów uczynili to samo przed marszałkiem Sejmu Włodzimierzem Czarzastym.

Zdaniem kancelarii takie ślubowanie oznacza, że sędziowie… zrzekli się wyboru do TK!

Szef Kancelarii Zbigniew Bogucki przedstawił oświadczenie i pisze w nim:

Po pierwsze, wskazać należy, że Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 1 kwietnia 2026 r. odebrał ślubowanie od dwóch osób wybranych przez Sejm do sprawowania urzędu sędziego Trybunału Konstytucyjnego. Pomimo to osoby te do dziś nie dopełniły obowiązku wynikającego z art. 5 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o statusie sędziów Trybunału Konstytucyjnego, zgodnie z którym stosunek służbowy sędziego Trybunału nawiązuje się po złożeniu ślubowania, a sędzia po złożeniu ślubowania stawia się niezwłocznie w Trybunale w celu podjęcia obowiązków, zaś Prezes Trybunału przydziela mu sprawy i stwarza warunki umożliwiające wypełnianie obowiązków sędziego. Okoliczność ta wymaga wyraźnego odnotowania w kontekście podnoszonej w przestrzeni publicznej przez przedstawicieli koalicji rządzącej potrzeby pilnego uzupełnienie składu Trybunału Konstytucyjnego. Mimo braku przeszkód osoby, które złożyły ślubowania wobec Prezydenta do dziś nie wypełniły wszystkich obowiązków związanych z objęciem urzędu i rozpoczęciem jego wykonywania.

Po drugie, podkreślić wypada, że w imieniu Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej kilkukrotnie przedstawiana była publicznie informacja, że w odniesieniu do pozostałych osób wybranych przez Sejm do sprawowania urzędu sędziego Trybunału Konstytucyjnego, z uwagi na poważne wątpliwości co do prawidłowości procedury wyboru przeprowadzonej przez Sejm, sprawa wymaga dalszych analiz i wyjaśnienia z punktu widzenia wpływu tych wątpliwości na skuteczność podjętych uchwał. W realiach tej konkretnej sprawy proces wyjaśniania wątpliwości dotyczących skuteczności uchwał podjętych przez Sejm został dodatkowo utrudniony przez brak współdziałania ze strony Sejmu, w szczególności brak odpowiedzi na zadane pytania, a następnie zaprzestanie udzielania odpowiedzi przez Marszałka Sejmu. Okoliczność ta ma istotne znaczenie dla oceny, czy oraz w jakim zakresie możliwe było sprawne usunięcie powstałych wątpliwości, skoro organ dysponujący wiedzą i dokumentacją niezbędną do ich wyjaśnienia nie zapewnił w tym zakresie wymaganej współpracy. Niemniej należy jednoznacznie wskazać, że sprawy dotyczące tych czterech osób nie zostały zakończone, lecz pozostają nadal w toku procedowania przez jedyny właściwy na tym etapie organ konstytucyjny, jakim jest Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej – pisze Bogucki.

Jak podaje szef Kancelarii Prezydenta:

Art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o statusie sędziów Trybunału Konstytucyjnego stanowi: Osoba wybrana na stanowisko sędziego Trybunału składa wobec Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej ślubowanie następującej treści: „Ślubuję uroczyście przy wykonywaniu powierzonych mi obowiązków sędziego Trybunału Konstytucyjnego służyć wiernie Narodowi, stać na straży Konstytucji, a powierzone mi obowiązki wypełniać bezstronnie i z najwyższą starannością”. Ślubowanie może być złożone z dodaniem zdania „Tak mi dopomóż Bóg”.

REKLAMA

zobacz także

Lektura tego przepisu jasno wskazuje, że jedynym organem, wobec którego może zostać skutecznie złożone ślubowanie osoby wybranej na urząd sędziego Trybunału Konstytucyjnego, jest Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej, a użyte słowo „wobec” znaczy tyle co w obecności Prezydenta. Oznacza to zarazem, że nie istnieje możliwość zastąpienia tego aktu inną formą ani innym trybem, który pozostawałby pozaustawowo określoną relacją z głową państwa. Co więcej, ustawodawca nie zakreślił Prezydentowi terminu, w którym ma on przyjąć ślubowanie – przekazuje Bogucki.

I powołuje się na wyrok… Trybunału Konstytucyjnego.

Ważny w kontekście czasu przyjęcia ślubowania jest również wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 3 grudnia 2015 r., sygn. K 34/15, wydany w składzie: Sławomira Wronkowska–Jaśkiewicz – przewodniczący, Leon Kieres – sprawozdawca, Stanisław Rymar, Andrzej Wróbel oraz Marek Zubik – w którym wskazano: „Trybunał Konstytucyjny dostrzega, że w pewnych wyjątkowych okolicznościach mogą zaistnieć takie sytuacje, które w sposób obiektywny będą nakazywały Prezydentowi chronić wyższą wartość – niż niezwłoczne wypełnienie obowiązku przyjęcia ślubowania – jaką stanowi nadrzędność Konstytucji. Każda osoba sprawująca władzę publiczną jest – w trakcie wykonywania powierzonej mu kompetencji – zobowiązana do samodzielnego dokonywania oceny zgodności z prawem własnego działania”. Taki właśnie proces dokonywania oceny zgodności z prawem przeprowadza obecnie Prezydent w związku z niedochowaniem przez Sejm realizacji ważnych wartości, jakimi są: zasada indywidualizacji powołań wyrażona w art. 194 ust. 1 Konstytucji oraz konstytucyjna zasada ochrony kadencji sędziego Trybunału Konstytucyjnego. Zasady te zostały naruszone przez większość sejmową w sposób całkowicie zamierzony, poprzez niedokonywanie – w najbardziej skrajnych przypadkach przez ponad rok i trzy miesiące – wyboru osób na funkcje sędziów Trybunału Konstytucyjnego, co miało na celu paraliżowanie działalności Trybunału Konstytucyjnego i było intencjonalnym niszczeniem tego konstytucyjnego organu.

Co dalej?

Szef TK Bogdan Święczkowski mówi, że czeka aż Kancelaria Prezydenta skieruje wniosek do TK w sprawie wczorajszego ślubowania 4 sędziów. Czy 4 nowi sędziowie wejdą do budynku TK? Nie wiadomo. Być może interweniować będzie policja, ale nawet jeśli to szef TK może im nie przydzielić stosownych miejsc pracy, może też nie przekazywać sędziom jakichkolwiek spraw.

Jest jeszcze jedna kwestia. Po ewentualnej utracie władzy przez Koalicję – PiS może zastosować tę samą metodę powoływania i zaprzysiężenia sędziów. Jeśli będzie taka potrzeba. Koalicja chciała na nowo uruchomić TK… problem w tym, że robi to na rympał.

Prezydent odrzuca ślubowanie 4 wybranych przez Sejm członków Trybunału Konstytucyjnego. Sprawa trafi do TK. Nie mogą orzekać?